2026 YILI I. ÇEYREĞİNDE TEMEL İŞGÜCÜ GÖSTERGELERİ
(Zafer YÜKSELER, 18 Mayıs 2026)
TÜİK verilerine
göre, 2026 yılı 1.çeyreğinde, geçen yıla göre, işgücü ve istihdam gerilemiştir.
Yılın 1.çeyreğinde işsiz sayısı, geçen yıla göre, 34 bin kişi azalırken,
işsizlik oranı da yüzde 8,6 seviyesinde kalmıştır. Ancak, alternatif işsizlik oranlarından İşsiz+Zamana
Bağlı Eksik İstihdamdan oluşan işsizlik oranı yüzde 20,9, İşsiz+Potansiyel
işgücünün dâhil olduğu işsizlik oranı yüzde 21,3, geniş tanımlı işsizlik olan Atıl
İşgücü Oranı ise yüzde 31,9’a yükselmiştir.
Toplam istihdam 2026
yılı 1. çeyreğinde 31.480 bin kişi olmuştur. 2026 yılı 1.çeyreğinde, geçen yılın
aynı dönemine göre, nüfus 536 bin kişi artarken, işgücü 483 bin kişi gerilemiş,
istihdam 446 bin kişi azalmış, işgücüne dahil olmayanlar ise 1.020 bin kişi artmıştır.
Geçen yıla göre tarım istihdamı 158 bin kişi, tarım dışı istihdam ise 288
bin kişi azalmıştır. Geçen yıla göre istihdam, sanayi sektöründe 230 bin kişi, inşaat
sektöründe 86 bin kişi gerilemiş, hizmetler sektöründe ise sadece 33 bin kişi
artmıştır. 2026 yılı 1. çeyreğinde fiilen iş başında olanların sayısı,
geçen yıla göre 820 bin kişi azalmış, ortalama haftalık çalışma süresi 41,1
saate gerilemiş, toplam çalışılan saat ise yüzde 5,8 oranında düşmüştür.
2026 yılı 1.çeyreğinde,
geçen yıla göre, kadın istihdamı 265 bin kişi, erkek istihdamı da 184 bin kişi gerilemiştir.
Geçen yıla göre, ücretli-maaşlı çalışanlar, ücretsiz aile işçisi ve kendi
hesabına çalışan sayısı azalırken, işveren sayısı 11 bin kişi artmıştır. Bu
dönemde ücretli çalışan sayısı 224 bin kişi, ücretsiz aile işçisi de 158 bin
kişi azalmış ve 2026
yılı 1. çeyreğinde kayıt dışılık oranı, geçen yıla göre, 1,3 puan gerileyerek
yüzde 23,4 olmuştur.
DÖNEMSEL TEMEL İŞGÜCÜ
GÖSTERGELERİ (15+yaş, Bin Kişi)
|
|
2023 I.Çeyrek
|
2024 I.Çeyrek
|
2025
I.Çeyrek |
2026
I.Çeyrek |
Yıllık
Değişim |
||
|
2024 I.Çey |
2025 I.Çey. |
2026
I.Çey. |
|||||
|
15
ve daha yaştaki nüfus |
65.214 |
65.763 |
66.206 |
66.742 |
549 |
443 |
536 |
|
İşgücü |
34.443 |
35.268 |
34.922 |
34.439 |
825 |
346 |
-483 |
|
İstihdam
Edilenler |
30.856 |
32.013 |
31.926 |
31.480 |
1.157 |
-84 |
-446 |
|
Tarım |
4.156 |
4.254 |
4.178 |
4.020 |
98 |
-84 |
-158 |
|
Tarım Dışı |
26.700 |
27.759 |
27.748 |
27.460 |
1.059 |
-11 |
-288 |
|
Fiilen
İş Başında Olanlar |
28.926 |
30.348 |
30.085 |
29.245 |
1.422 |
-283 |
-820 |
|
İşsiz
(U-3) |
3.587 |
3.255 |
2.993 |
2.959 |
-332 |
-262 |
-34 |
|
İşgücüne
Dahil Olmayan Nüfus |
30.771 |
30.495 |
31.283 |
32.303 |
-276 |
88 |
1.020 |
|
Haftalık
Ortalama Çalışma Saati |
44,2 |
43,1 |
42,4 |
41,1 |
1,1 |
-0,7 |
-1,3 |
|
Kayıt
Dışılık Oranı (%) |
24,4 |
25,0 |
24,7 |
23,4 |
0,6 |
-0,3 |
-1,3 |
|
İşsizlik Oranı (%) |
10,4 |
9,2 |
8,6 |
8,6 |
-1,2 |
-0,6 |
0,0 |
|
TÜİK-Alternatif
İşsizlik Or.(%) |
|
|
|
|
|
|
|
|
1.İşsiz+Zamana Bağlı Eksik İst. |
16.0 |
17,4 |
18,9 |
20,9 |
1,4 |
1,5 |
2,0 |
|
2.İşsiz+Potansiyel İşgücü |
17,9 |
18,2 |
20,4 |
21,3 |
0,3 |
2,2 |
0,9 |
|
3.Atıl İşsizlik Oranı |
23,0 |
25,5 |
29,4 |
31,9 |
2,5 |
3,9 |
2,5 |
2026 yılı 1.çeyreğinde işgücüne dahil
olmayan kişi verilerindeki yıllık değişimler incelendiğinde, potansiyel işgücü,
çalışamaz olanlar ve diğer grubunda önemli artışlar gözlenirken, ev işleri ile
meşgul olan kadın sayısı 494 bin kişi azalmış, emekli sayısının ise sadece 24
bin kişi arttığı görülmektedir. Son yıllarda EYT nedeniyle SGK verilerine
göre emekli sayılarında önemli bir artış gözlenirken, işgücü anketlerinde
emekli sayısında gerileme gözlenmektedir. Nitekim 2023 yılı 1.çeyreğinde 5.084
bin kişi olan emekli sayısı, 2026 yılının aynı döneminde 3.927 bin kişiye
gerilemiştir. EYT ile emekli olanların önemli bir kısmının Sosyal Güvenlik Destek
Primi ödeyerek tekrar işgücüne dahil olduğu bilinmekle birlikte, önemli bir
kısmının da kayıt dışı olarak çalıştığı anlaşılmaktadır.
İŞGÜCÜ, İSTİHDAM VE İŞGÜCÜNE DAHİL OLMAYANLAR (15+yaş, Bin Kişi)
|
|
2023 I.Çeyrek |
2024 I.Çeyrek |
2025 I.Çeyrek |
2026 I.Çeyrek |
Yıllık Değişim |
||
|
2024 I.Çey |
2025 I.Çey. |
2026 I.Çey. |
|||||
|
1.Genişletilmiş İşgücü |
37.571 |
39.121 |
40.103 |
40.020 |
1.550 |
982 |
-83 |
|
İşgücü |
34.443 |
35.268 |
34.922 |
34.439 |
825 |
-346 |
-483 |
|
Potansiyel İşgücü (1) |
3.128 |
3.353 |
5.181 |
5.581 |
725 |
1.328 |
400 |
|
2.İstihdam |
30.856 |
32.013 |
31.929 |
31.480 |
1.157 |
-84 |
-449 |
|
Tam
Zamanlı |
28.932 |
29.131 |
28.322 |
27.241 |
199 |
-810 |
-1.080 |
|
Zamana Bağlı Eksik İstihdam |
1.924 |
2.882 |
3.607 |
4.239 |
958 |
726 |
631 |
|
3.İşgücüne Dahil Olmayanlar |
30.771 |
30.495 |
31.283 |
32.303 |
-276 |
788 |
1.020 |
|
Potansiyel İşgücü |
3.128 |
3.353 |
5.181 |
5.581 |
725 |
1.328 |
400 |
|
Emekli |
5.084 |
4.628 |
3.903 |
3.927 |
-456 |
-725 |
24 |
|
Ev
İşleriyle Meşgul |
9.426 |
8.088 |
6.345 |
5.851 |
-1.340 |
-1.741 |
-494 |
|
Eğitim/Öğretim |
4.726 |
4.480 |
4.017 |
4.136 |
-246 |
-463 |
121 |
|
Diğerleri (2) |
8.407 |
9.946 |
11.837 |
12.808 |
1.539 |
1.891 |
971 |
(1)İş bulma ümidi olmayanlar, işbaşı
yapabilecek olup iş aramayanlar, iş arayıp işbaşı yapamayacak olanlar
oluşturmaktadır.
(2)Çalışamaz halde olanlar ile diğeri
kapsamaktadır.
İşgücüne dahil olmayan “Ev İşleriyle Meşgul”
kadın sayısında son yıllarda radikal bir değişim gözlenmektedir. 2023 1. çeyreğinde
9,426 bin kadın ev işleriyle meşgul grubunda yer alırken bu sayı 2026 yılının
aynı döneminde 5.851 bin kişiye gerilemiştir. Geçim koşullarının
zorlamasının etkisiyle emekli ve ev kadını sayılarında düşüş olduğu, bu
kişilerin büyük ölçüde zamana bağlı eksik istihdam ve potansiyel işgücündeki
artışa yol açtığı anlaşılmaktadır. Eğitim/öğretimde olan kişi sayılarında da
düşüş gözlenirken, çalışamaz ve diğer grubunda olağanüstü bir yükseliş söz konusudur.
Son iki yılda istihdamın kalitesinde belirgin
bir bozulma gözlenmektedir. Tam zamanlı istihdam azalırken, zamana bağlı eksik
istidamda artış söz konusudur. 2026 yılı 1. çeyreğinde geçen yıla göre tam
zamanlı istihdam 1.080 bin kişi azalırken, eksik istihdam edilenlerin sayısı 631
bin kişi artmıştır. 2023 yılı 1.çeyreğinde eksik istihdamın toplam istihdam
içindeki payı yüzde 6,2 iken, bu pay 2025 yılı 1. çeyreğinde yüzde 11,3, 2026
yılı 1. çeyreğinde ise yüzde 13,5 olmuştur.
2026 yılı 1.
çeyreğinde, geçen yılın aynı dönemine göre, ekonominin ilave istihdam
yaratamadığı gözlenmektedir. Geçen yıla göre işsizlik oranı aynı oranda
kalmıştır, ancak işgücü ve istihdam azalmış, işgücüne dahil olmayanlar artmış,
atıl işgücü oranı ise yüzde 31,9’a çıkmıştır. İstihdamın kalitesinde de bozulma
devam etmiştir. Tam zamanlı istihdam gerilerken zamana bağlı eksik istihdam
yükselmiş, sanayi istihdamı gerilemeye devam etmiştir. 2026 yılında da hayat
pahalılığının devam etmesi emeklilerin ve ev kadınlarının da çalışmalarını
zorunlu hale getirmiştir. Bu durum işgücüne dahil olmayanlar grubunun yapısının
değişmesine de neden olmuştur.
