2026 Mayıs- Üretici ve Tüketici Enflasyonu

 

2026 MAYIS AYI-ÜRETİCİ VE TÜKETİCİ ENFLASYONU

 (Zafer YÜKSELER, 5 Haziran 2026)

            2026 Mayıs ayında TÜFE yüzde 1,71, Yİ-ÜFE yüzde 2,75 oranında artmıştır. Yıllık Yİ-ÜFE enflasyonu yüzde 28,93’e, TÜFE enflasyonu ise yüzde 32,61’e yükselmiştir. Yıllık TÜFE ve ÜFE enflasyon farklılaşması, büyük ölçüde hizmet grubu fiyat artışlarından kaynaklanmaktadır. 2026 yılı Mayıs ayında TÜFE mal grubu yıllık enflasyonu yüzde 28,13’e gerilerken, TÜFE hizmet grubu yıllık enflasyonu yüzde 41,07’ye yükselmiştir. Üretici fiyat endeksleri sadece malları kapsarken, tüketici fiyat endeksleri mal ve hizmetleri de kapsamaktadır.Üretici fiyatları endeksinde vergisiz fiyatlar kullanılırken, tüketici fiyatları endeksinde ÖTV, KDV ve benzeri dolaylı vergiler dahil piyasa fiyatları kullanılmaktadır. Bu durum, özellikle, başta petrol ürünleri olmak üzere enerji, motorlu taşıt araçları, alkollü içecekler, tütün mamulleri ve bazı dayanıklı tüketim mallarında TÜFE ile Yİ-ÜFE arasında önemli bir farklılığa neden olmaktadır. Döviz kurları, enerji fiyatları ve ham madde fiyatlarındaki değişim üretici fiyatlarına hızla yansırken, vergi ve idari düzenlemelerle TÜFE’ye yansıması sınırlandırılabilmektedir.  

Tablo:1- 2026 Mayıs Ayı Yİ-ÜFE ve TÜFE Enflasyonu

		Aylık	Yıllık	Yıllık Ortalama
Yİ-ÜFE		2,75	28,93	26,96
Ara Malı		2,94	27,76	24,24
Dayanıklı Tüketim		1,31	31,39	31,33
Dayanıksız Tüketim		1,29	31,05	30,74
Enerji		6,60	31,45	25,84
Sermaye Malları		1,58	23,73	27,34
	2026 Ağırlık(*)	Aylık	Yıllık	Yıllık Ortalama
TÜFE	100,000	1,71	32,61	32,24
Gerçek Kira	6,7638	2,15	49,77	61,54
Enerji (1)	7,0692	-0,17	43,88	37,05
Su Faturası	0,6621	1,69	33,02	48,64
Elektrik Ücreti	1,2737	1,31	17,86	34,19
Doğalgaz	1,0818	4,52	102,43	51,48
Tüpgaz	0,3227	-0,02	42,15	32,45
Katı Yakıtlar (Odun,kömür)	0,4999	0,82	23,41	22,98
Yakıt ve Yağlar	3,2290	-2,96	42,75	25,76
Gıda ve İçecekler	24,4444	-0,48	34,86	32,43
Diğer Mal ve Hizmetler	61,7226	2,74	28,55	28,40
Yİ-ÜFE-Gıda ve İçecekler	20,6000	1,55	32,52	31,94
TÜFE-İşlenmiş Gıda (1)	14,2816	2,63	35,31	32,84
Yİ-ÜFE-Giyim Eşyası	2,6500	0,43	30,94	31,38
TÜFE-Giyim ve Ayakkabı	7,9038	11,29	14,08	9,36

(*) 2025 yılında gerçek kiranın payı %6,8028, enerjinin payı %10,2187, gıda-içeceğin payı %24,9654

ve diğer mal ve hizmetlerin payı %58,0131 idi.

(1) Enerji ve İşlenmiş Gıda  artış oranları Özel Kapsamlı TÜFE tablosundan alınmıştır.

Yİ-ÜFE ile TÜFE’deki fiyat artışlarını farklılaştıran unsurları şu şekilde sıralayabiliriz;

·         Kiracı Tarafından Ödenen Gerçek Kira: TÜFE’de yüzde 6,76 ağırlığa sahip olan bu grubun Yİ-ÜFE ile bir ilgisi bulunmamaktadır. Konut kira artışı 2022-2024 Temmuz döneminde yasal düzenleme ile yüzde 25 olarak belirlenmişti. Ancak yüzde 25 kira artışı sınırlandırması anlamını yitirdiğinden, uygulama 2024 Temmuz ayı başında sonlandırılmış ve tekrar eski sisteme dönülmüştür. Buna göre, mevcut kiracılar için azami kira artışı, yıllık ortalama TÜFE enflasyonu ile yasal olarak sınırlandırılmaktadır. 2026 Mayıs ayında kiralar yüzde 2,15 oranında artmış ve yıllık kira artışı yüzde 49,77, ortalama yıllık kira artışı ise yüzde 61,54 olmuştur. Son yıllarda enflasyonun yanı sıra konut fiyatlarındaki aşırı yükseliş ve deprem felaketi de kiraları olumsuz etkilemiştir. Toplumda kiralara ve aidatlara ilişkin şikâyetler uzun süredir devam etmektedir.  Haziran ayında kira sözleşmesi yenileyecek olanlar için yasal kira artış oranı yüzde 32,24’tür.

·         Enerji Fiyatları: Elektrik, gaz, su ve yakıtlardan oluşan enerji grubunun TÜFE içindeki ağırlığı 2025 yılında, yüzde 11,25’ten yüzde 10,22’ye gerilemişti. Yeni TÜFE’de bu pay daha da gerilemiş ve 2026 yılında yüzde 7,07’ye düşmüştür.  “Yönetilen-Yönlendirilen Fiyatların” büyük bir kısmı bu grupta yer almakta ve enerji fiyatları vergi ve kamu müdahalesi ile kontrol edilmektedir. 2026  Mayıs ayında Yİ-ÜFE’de enerji fiyatları yüzde 6,6 oranında artmış ve yıllık artış oranı ise yüzde 31,45 olmuştur. TÜFE enerji grubunda ise Nisan ayında yüzde 14,4 artan enerji fiyatları, Mayıs ayında yüzde 0,17 gerilemiştir. Nisan ayında yüzde 9,22 oranında artan petrol ürünleri fiyatları, Mayıs ayında yüzde 2,96 gerilemiştir. İran Savaşının etkisiyle uluslararası piyasalarda aşırı yükselen mazot ve benzin fiyatlarının tüketicilere yansımasını sınırlandırmak için Nisan ayında uygulamaya konulan eşel-mobil sistemi, Mayıs ayında da yürürlükte kalmıştır.  

·         2026 Mayıs ayında su fiyatları yüzde 1,69, katı yakıt (odun-kömür) fiyatları yüzde 0,82, doğalgaz fiyatları yüzde 4,52, elektrik fiyatları ise 1,31 oranında yükselmiştir. Yıllık olarak doğalgaz fiyatları yüzde 102,43, su fiyatları yüzde 33,02, elektrik fiyatları yüzde 17,86, tüpgaz fiyatları yüzde 42,15, akaryakıt fiyatları ise yüzde 42,75 oranında artmıştır.

·         Gıda Fiyatları: 2026 Nisan ayında yüzde 3,70 artan gıda fiyatları, Mayıs ayında taze meyve-sebze fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle, yüzde 0,48 oranında gerilemiş ve yıllık gıda fiyatları artışı yüzde 34,86 olmuştur. Mayıs ayında işlenmiş gıda fiyatları yüzde 2,63 artarken, işlenmemiş gıda fiyatları yüzde 4,05 oranında gerilemiştir. Taze sebze fiyatlarındaki düşüş ise yüzde 9,34 olmuştur.Ocak-Mayıs döneminde işlenmiş gıda fiyatları yüzde 15,15, işlenmemiş gıda fiyatları yüzde 25,77 artmıştır. Bu dönemde taze-sebze fiyatlarındaki yükseliş ise yüzde 42 olmuştur.

·         Giyim ve Ayakkabı Fiyatları: 2026  Ocak-Mart döneminde yüzde 11,62 oranında düşüş gösteren giyim-ayakkabı fiyatları Nisan ayında yüzde 8,94, Mayıs ayında da yüzde 11,29 artmıştır. 2026 Mayıs ayında bu grupta yıllık fiyat artışı yüzde 14,08, yıllık ortalama fiyat artışı ise yüzde 9,36 olmuştur.  Buna karşın Yİ-ÜFE’de 2026 Mayıs ayında giyim eşyası fiyatları aylık artışı yüzde 0,43, yıllık fiyat artışı  yüzde 30,94, yıllık ortalama fiyat artışı ise yüzde 31,38 olarak gerçekleşmiştir.