2026 MART_ÜRETİCİ VE TÜKETİCİ ENFLASYONU

 

2026 MART AYI-ÜRETİCİ VE TÜKETİCİ ENFLASYONU

 (Zafer YÜKSELER, 4 Nisan 2026)

            2026 Mart ayında TÜFE yüzde 1,94, Yİ-ÜFE yüzde 2,30 oranında artmıştır. Yıllık Yİ-ÜFE enflasyonu yüzde 28,08’e yükselirken, TÜFE enflasyonu yüzde 30,87’ye gerilemiştir. Yıllık TÜFE ve ÜFE enflasyon farklılaşması, büyük ölçüde hizmet grubu fiyat artışlarından kaynaklanmaktadır. 2026 yılı Mart ayında TÜFE mal grubu yıllık enflasyonu yüzde 25,87’ye gerilemiş, TÜFE hizmet grubu yıllık enflasyonu ise yüzde 40,26’ya yükselmiştir. Üretici fiyat endeksleri sadece malları kapsarken, tüketici fiyat endeksleri mal ve hizmetleri de kapsamaktadır.Üretici fiyatları endeksinde vergisiz fiyatlar kullanılırken, tüketici fiyatları endeksinde ÖTV, KDV ve benzeri dolaylı vergiler dahil piyasa fiyatları kullanılmaktadır. Bu durum, özellikle, başta petrol ürünleri olmak üzere enerji, motorlu taşıt araçları, alkollü içecekler, tütün mamulleri ve bazı dayanıklı tüketim mallarında TÜFE ile Yİ-ÜFE arasında önemli bir farklılığa neden olmaktadır. Döviz kurları, enerji fiyatları ve ham madde fiyatlarındaki değişim üretici fiyatlarına hızla yansırken, vergi ve idari düzenlemelerle TÜFE’ye yansıması sınırlandırılabilmektedir.  

Tablo:1- 2026 Mart Ayı Yİ-ÜFE ve TÜFE Enflasyonu

		Aylık	Yıllık	Yıllık Ortalama
Yİ-ÜFE		2,30	28,08	25,98
Ara Malı		2,07	25,84	23,06
Dayanıklı Tüketim		0,89	30,45	31,35
Dayanıksız Tüketim		2,56	31,95	30,29
Enerji		4,65	27,78	22,98
Sermaye Malları		0,68	27,18	27,72
	2026 Ağırlık(*)	Aylık	Yıllık	Yıllık Ortalama
TÜFE	100,000	1,94	30,87	32,82
Gerçek Kira	6,7638	2,42	52,45	67,19
Enerji (1)	7,0692	4,75	34,24	36,59
Su Faturası	0,6621	2,14	40,45	53,69
Elektrik Ücreti	1,2737	-1,24	23,10	44,43
Doğalgaz	1,0818	1,28	37,12	43,42
Tüpgaz	0,3227	1,98	29,51	31,42
Katı Yakıtlar (Odun,kömür)	0,4999	0,78	20,65	23,19
Yakıt ve Yağlar	3,2290	9,48	34,26	20,00
Gıda ve İçecekler	24,4444	1,80	32,36	32,28
Diğer Mal ve Hizmetler	61,7226	1,62	27,53	28,84
Yİ-ÜFE-Gıda ve İçecekler	20,6000	2,37	34,19	31,07
TÜFE-İşlenmiş Gıda (1)	14,2816	0,62	32,10	32,65
Yİ-ÜFE-Giyim Eşyası	2,6500	1,45	27,14	31,07
TÜFE-Giyim ve Ayakkabı	7,9038	-2,10	7,20	9,84

(*) 2025 yılında gerçek kiranın payı %6,8028, enerjinin payı %10,2187, gıda-içeceğin payı %24,9654 ve diğer mal ve hizmetlerin             payı %58,0131 idi.

(1) Enerji ve İşlenmiş Gıda  artış oranları Özel Kapsamlı TÜFE tablosundan alınmıştır.

Yİ-ÜFE ile TÜFE’deki fiyat artışlarını farklılaştıran unsurları şu şekilde sıralayabiliriz;

·         Kiracı Tarafından Ödenen Gerçek Kira: TÜFE’de yüzde 6,76 ağırlığa sahip olan bu grubun Yİ-ÜFE ile bir ilgisi bulunmamaktadır. Konut kira artışı 2022-2024 Temmuz döneminde yasal düzenleme ile yüzde 25 olarak belirlenmişti. Ancak yüzde 25 kira artışı sınırlandırması anlamını yitirdiğinden, uygulama 2024 Temmuz ayı başında sonlandırılmış ve tekrar eski sisteme dönülmüştür. Buna göre, mevcut kiracılar için azami kira artışı, yıllık ortalama TÜFE enflasyonu ile yasal olarak sınırlandırılmaktadır. 2026 Mart ayında kiralar yüzde 2,42 oranında artmış ve yıllık kira artışı yüzde 52,45, ortalama yıllık kira artışı ise yüzde 67,19 olmuştur. Son yıllarda enflasyonun yanı sıra konut fiyatlarındaki aşırı yükseliş ve deprem felaketi de kiraları olumsuz etkilemiştir. Toplumda kiralara ve aidatlara ilişkin şikâyetler uzun süredir devam etmektedir.  Nisan ayında kira sözleşmesi yenileyecek olanlar için yasal kira artış oranı yüzde 32,82’dir.

·         Enerji Fiyatları: Elektrik, gaz, su ve yakıtlardan oluşan enerji grubunun TÜFE içindeki ağırlığı 2025 yılında, yüzde 11,25’ten yüzde 10,22’ye gerilemişti. Yeni TÜFE’de bu pay daha da gerilemiş ve 2026 yılında yüzde 7,07’ye düşmüştür.  “Yönetilen-Yönlendirilen Fiyatların” büyük bir kısmı bu grupta yer almakta ve enerji fiyatları vergi ve kamu müdahalesi ile kontrol edilmektedir. 2026 Şubat ayında Yİ-ÜFE enerji grubunda fiyatlar, savaş nedeniyle, aylık yüzde 4,65 oranında artmış ve yıllık artış oranı ise yüzde 27,78 olmuştur. TÜFE enerji grubunda ise fiyatlar Mart ayında yüzde 4,75 oranında artmış, yıllık fiyat artışı da yüzde 34,24 olmuştur.

·         2026 Mart ayında su fiyatları yüzde 2,14, tüpgaz fiyatları yüzde 1,98, katı yakıt (odun-kömür) fiyatları yüzde 0,78, akaryakıt fiyatları yüzde 9,48, doğalgaz fiyatları ise yüzde 1,28 yükselmiş, elektrik fiyatları yüzde 1,24 düşmüştür. Yıllık olarak doğalgaz fiyatları yüzde 37,12, su fiyatları yüzde 40,45, elektrik fiyatları yüzde 23,10, tüpgaz fiyatları yüzde 29,51, akaryakıt fiyatları ise yüzde 34,26 oranında artmıştır.

·         Gıda Fiyatları: 2026 Ocak ayında yüzde 6,59, Şubat ayında yüzde 6,89 artan gıda fiyatları,  Mart ayında da yüzde 1,80 yükselmiştir. Mart ayında işlenmiş gıda fiyatları yüzde 0,62, işlenmemiş gıda fiyatları ise yüzde 3,18 artmıştır. Taze sebze fiyatlarındaki yükseliş yüzde 3,08 olmuştur.Ocak-Mart döneminde işlenmiş gıda fiyatları yüzde 8,66, işlenmemiş gıda fiyatları yüzde 25,77 artmıştır. Taze-sebze fiyatlarındaki yükseliş ise yüzde 47,86 olmuştur.

·         Giyim ve Ayakkabı Fiyatları: 2026 Mart ayında yüzde 2,10 gerileyen giyim-ayakkabı fiyatları, Ocak-Mart döneminde yüzde 11,62 oranında düşüş göstermiştir. 2026 Mart ayında bu grupta yıllık fiyat artışı yüzde 7,20, yıllık ortalama fiyat artışı ise yüzde 9,84 olmuştur.  Buna karşın Yİ-ÜFE’de 2026 Ocak ve Şubat aylarında artan giyim eşyası fiyatları, Mart ayında da yüzde 1,45 oranında artış göstermiştir. Bu grupta 2026 Mart ayında Yİ-ÜFE’de yıllık fiyat artışı  yüzde 27,14, yıllık ortalama fiyat artışı ise yüzde 31,07 olmuştur.