2026
TEMMUZ AYI-ÜRETİCİ VE TÜKETİCİ ENFLASYONU
(Zafer YÜKSELER, 3 Ağustos 2026)
2026 Temmuz ayında TÜFE yüzde 1,78, Yİ-ÜFE yüzde 1,52
oranında artmıştır. Yıllık Yİ-ÜFE enflasyonu yüzde 27,83’e, TÜFE enflasyonu ise
yüzde 31,75’e gerilemiştir. Yıllık TÜFE ve ÜFE enflasyon farklılaşması, büyük
ölçüde hizmet grubu fiyat artışlarından kaynaklanmaktadır. 2026 yılı Temmuz
ayında TÜFE mal grubu yıllık enflasyonu yüzde 27,07, TÜFE hizmet grubu yıllık enflasyonu
ise yüzde 39,70 olmuştur. Üretici fiyat endeksleri sadece malları kapsarken, tüketici
fiyat endeksleri mal ve hizmetleri de kapsamaktadır.Üretici fiyatları endeksinde
vergisiz fiyatlar kullanılırken, tüketici fiyatları endeksinde ÖTV, KDV ve
benzeri dolaylı vergiler dahil piyasa fiyatları kullanılmaktadır. Bu durum,
özellikle, başta petrol ürünleri olmak üzere enerji, motorlu taşıt araçları,
alkollü içecekler, tütün mamulleri ve bazı dayanıklı tüketim mallarında TÜFE
ile Yİ-ÜFE arasında önemli bir farklılığa neden olmaktadır. Döviz kurları, enerji fiyatları ve ham madde
fiyatlarındaki değişim üretici fiyatlarına hızla yansırken, vergi ve idari
düzenlemelerle TÜFE’ye yansıması sınırlandırılabilmektedir.
Tablo:1- 2026 Temmuz Ayı Yİ-ÜFE ve TÜFE Enflasyonu
|
|
|
Aylık |
Yıllık |
Yıllık Ortalama |
|
Yİ-ÜFE |
|
1,52 |
27,83 |
27,54 |
|
Ara
Malı |
|
0,81 |
26,79 |
25,16 |
|
Dayanıklı Tüketim |
|
0,40 |
26,57 |
30,76 |
|
Dayanıksız Tüketim |
|
1,33 |
32,46 |
31,58 |
|
Enerji |
|
4,83 |
26,62 |
26,35 |
|
Sermaye Malları |
|
1,09 |
21,28 |
26,29 |
|
|
||||
|
|
2026 Ağırlık(*) |
Aylık |
Yıllık |
Yıllık Ortalama |
|
TÜFE |
100,000 |
1,78 |
31,75 |
31,90 |
|
Gerçek Kira |
6,7638 |
2,85 |
45,29 |
56,32 |
|
Enerji (1) |
7,0692 |
2,30 |
32,86 |
35,98 |
|
Su Faturası |
0,6621 |
-0,47 |
24,25 |
42,56 |
|
Elektrik Ücreti |
1,2737 |
5,75 |
26,43 |
29,20 |
|
Doğalgaz |
1,0818 |
-1,57 |
59,82 |
56,04 |
|
Tüpgaz |
0,3227 |
-0,21 |
37,39 |
33,18 |
|
Katı Yakıtlar (Odun,kömür) |
0,4999 |
0,75 |
23,74 |
22,84 |
|
Yakıt ve Yağlar |
3,2290 |
3,71 |
27,99 |
27,68 |
|
Gıda ve İçecekler |
24,4444 |
1,61 |
37,53 |
33,64 |
|
Diğer Mal ve Hizmetler |
61,7226 |
1,67 |
27,85 |
28,07 |
|
|
||||
|
20,6000 |
0,76 |
33,40 |
33,07 |
|
|
TÜFE-İşlenmiş
Gıda (1) |
14,2816 |
1,03 |
35,95 |
34,00 |
|
|
||||
|
Yİ-ÜFE-Giyim Eşyası |
2,6500 |
3,46 |
30,11 |
31,56 |
|
TÜFE-Giyim ve Ayakkabı |
7,9038 |
-3,93 |
16,48 |
9,89 |
(*) 2025 yılında gerçek kiranın payı %6,8028,
enerjinin payı %10,2187, gıda-içeceğin payı %24,9654
ve diğer mal ve hizmetlerin payı %58,0131 idi.
(1) Enerji ve İşlenmiş Gıda artış oranları Özel Kapsamlı TÜFE tablosundan
alınmıştır.
Yİ-ÜFE ile TÜFE’deki fiyat artışlarını
farklılaştıran unsurları şu şekilde sıralayabiliriz;
·
Kiracı Tarafından Ödenen Gerçek Kira: TÜFE’de yüzde 6,76 ağırlığa sahip olan bu
grubun Yİ-ÜFE ile bir ilgisi bulunmamaktadır. Konut kira artışı 2022-2024 Temmuz
döneminde yasal düzenleme ile yüzde 25 olarak belirlenmişti. Ancak yüzde 25
kira artışı sınırlandırması anlamını yitirdiğinden, uygulama 2024 Temmuz ayı
başında sonlandırılmış ve tekrar eski sisteme dönülmüştür. Buna göre, mevcut
kiracılar için azami kira artışı, yıllık ortalama TÜFE enflasyonu ile yasal
olarak sınırlandırılmaktadır. 2026 Temmuz ayında kiralar yüzde 2,85 oranında
artmış ve yıllık kira artışı yüzde 45,29, ortalama yıllık kira artışı ise yüzde
56,32 olmuştur. Son yıllarda enflasyonun yanı sıra konut fiyatlarındaki
aşırı yükseliş ve deprem felaketi de kiraları olumsuz etkilemiştir. Toplumda kiralara
ve aidatlara ilişkin şikâyetler uzun süredir devam etmektedir. Ağustos ayında kira sözleşmesi yenileyecek
olanlar için yasal kira artış oranı yüzde 31,90’dır.
·
Enerji Fiyatları: Elektrik, gaz, su ve yakıtlardan oluşan
enerji grubunun TÜFE içindeki ağırlığı 2025 yılında, yüzde 11,25’ten yüzde 10,22’ye
gerilemişti. Yeni TÜFE’de bu pay daha da gerilemiş ve 2026 yılında yüzde 7,07’ye
düşmüştür. “Yönetilen-Yönlendirilen
Fiyatların” büyük bir kısmı bu grupta yer almakta ve enerji fiyatları vergi ve
kamu müdahalesi ile kontrol edilmektedir. 2026 Temmuz ayında Yİ-ÜFE’de enerji fiyatları yüzde
4,83 oranında artmış ve yıllık artış oranı ise yüzde 26,62 olmuştur. TÜFE
enerji grubunda Nisan ayında yüzde 14,4 artan enerji fiyatları, Mayıs ve
Haziran aylarında gerilemiş, Temmuz ayında ise yüzde 2,30 oranında artmıştır. Nisan
ayında yüzde 9,22 oranında artan petrol ürünleri fiyatları, Mayıs ve Haziran aylarında
gerilemiş, Temmuz ayında yüzde 3,71
yükselmiştir.
·
2026
Temmuz ayında su fiyatları yüzde 0,47, doğalgaz fiyatları yüzde 1,57, tüpgaz
fiyatları yüzde 0,21 oranında gerilerken, elektrik fiyatları yüzde 5,75, katı
yakıt fiyatları da yüzde 0,75 oranında yükselmiştir. Yıllık olarak doğalgaz
fiyatları yüzde 59,82, su fiyatları yüzde 24,25, elektrik fiyatları yüzde 26,43,
tüpgaz fiyatları yüzde 37,39, akaryakıt fiyatları ise yüzde 27,99 oranında artmıştır.
·
Gıda Fiyatları: 2026 Temmuz ayında gıda
fiyatları yüzde 1,61 yükselmiştir. Haziran ayında yüzde 10,22 gerileyen taze
meyve-sebze fiyatları, Temmuz ayında yüzde 5,39 oranında artmıştır.Temmuz
ayında işlenmiş gıda fiyatları yüzde 1,03, işlenmemiş gıda fiyatları ise yüzde 2,37
oranında yükselmiştir. Yıllık gıda fiyatları artışı yüzde 37,53’e yükselmiştir.
2026 Ocak-Temmuz döneminde işlenmiş gıda fiyatları yüzde 19,37, işlenmemiş gıda
fiyatları yüzde 25,10 artmıştır. Bu dönemde taze-sebze fiyatlarındaki yükseliş
ise yüzde 34,36 olmuştur.
·
Giyim
ve Ayakkabı Fiyatları: 2026
Nisan ayında yüzde 8,94, Mayıs ayında
yüzde 11,29 artan giyim-ayakkabı fiyatları, Haziran ayında yüzde 0,18, Temmuz
ayında da yüzde 3,93 gerilemiştir. 2026 Temmuz ayında bu grupta yıllık fiyat
artışı yüzde 16,48, yıllık ortalama fiyat artışı ise yüzde 9,89 olmuştur. Buna karşın Yİ-ÜFE’de 2026 Temmuz ayında giyim
eşyası fiyatları aylık artışı yüzde 3,46, yıllık fiyat artışı yüzde 30,11, yıllık ortalama fiyat artışı ise
yüzde 31,56 olarak gerçekleşmiştir.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder